21 sierpnia 2017, 09:44

Wreszcie! Rusza budowa radaru na Górze św. Anny

Miał był prawą ręką meteorologów przy prognozowaniu zagrożenia powodziowego, gwałtownych burz, a nawet trąb powietrznych. Tymczasem jego budowa opóźnia się od wielu lat. Teraz jednak ma się to zmienić. Kiedy na Górze św. Anny stanie nowoczesny radar?


Radar meteorologiczny. Fot. photonews247.com / Craig Currie.

W Polsce mamy 8 radarów meteorologicznych, które tworzą sieć POLRAD. To dzięki nim możemy na bieżąco śledzić przemieszczające się strefy opadów i burze, zwłaszcza takie, które powodują zniszczenia, jak nawałnice, które przeszły 11 sierpnia nad zachodnią i północną częścią kraju. Jednak, aby sieć radarowa była kompletna, konieczna jest budowa jeszcze dwóch radarów.

Jeden z nich powinien stanąć na Opolszczyźnie, która jest jednym z najbardziej zagrożonych gwałtownymi zjawiskami obszarów w naszym kraju. Dotychczas środkowa część Śląska jest niedostatecznie pokryta monitoringiem radarów z okolic Wrocławia (Wzgórze Pastewnik) i Katowic (Wzgórze Ramża).

Pomiędzy oboma radarami jest na tyle duża "dziura", że dane właśnie z obszaru Opolszczyzny są niepełne. Ich szczegółowość musi zostać poprawiona, jeśli chcemy sprawnie przewidywać zagrożenia pogodowe i hydrologiczne, takie jak powódź z 1997 i 2010 roku.

Kolejne potwierdzenie, że radar jest potrzebny, aby ratować mienie i życie ludzkie, zyskaliśmy 9 lat temu. Jak pamiętamy w 2008 roku potężna trąba powietrzna przetoczyła się od Opolszczyzny po Ziemię Łódzką, zabijając 2 osoby, raniąc wiele kolejnych i powodując olbrzymie zniszczenia, których skutki są widoczne do dziś.


Projekt i wizualizacja radaru meteo w rejonie Góry Św. Anny. Architekt: Joanna Wojakowska.

Aby ograniczyć skutki przyszłych żywiołów, w ciągu kilku lat władze zebrały fundusze konieczne do finansowania budowy radaru. Następnie przygotowano liczącą 1,7 tysiąca stron dokumentację przetargową. IMGW musiał wykazać, że radar nie będzie stanowić zagrożenia dla okolicznych mieszkańców oraz ptaków zamieszkujących obszar chroniony Natura 2000.

Ocena środowiskowa była bardzo drobiazgowa i dotyczyła nawet wskazania systemu oświetlenia radaru oraz jego barwy, aby ptaki się o niego nie rozbijały. Z powodu ochrony środowiska w grę nie wchodził obszar na stokach Góry Św. Anny, ani w jej bezpośrednim pobliżu.

Wreszcie Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW) wybrał najbardziej odpowiednią lokalizację, spełniającą wszelkie wymogi. Jest to jedno z najwyższych miejsc w okolicy, z dala od wszelkich terenowych przeszkód, a zwłaszcza pozwalające monitorować stan atmosfery w kluczowym miejscu, które stanowi w tej chwili białą plamę na mapie pogodowej.

Powierzchnia działki to 0,40 ha, z czego inwestycja zająć ma około 0,13 ha. Działka, oznaczona numerem ewidencyjnym 45/1, znajduje się tuż za stacją paliw Orlen, po lewej stronie autostrady A4, jadąc od Góry Św. Anny w stronę Wrocławia. Dotychczas było to jedno z odgałęzień pola uprawnego. Wieża radarowa ma być widoczna z autostrady z odległości 1,5 km.


Projekt i wizualizacja radaru meteo w rejonie Góry Św. Anny. Architekt: Joanna Wojakowska.

Latem 2014 roku, w ramach przetargu, wybrano konsorcjum firm Qumak S.A. i Zakładu Techniczno-Budowlanego "Polbau" Sp. z o.o., które na przełomie października i listopada miało rozpocząć jedną z największych inwestycji związanych z pogodą w polskiej historii. Za 15 milionów złotych miało wybudować wieżę radarową i całą infrastrukturę.

W momencie, gdy firmy miały rozpocząć budowę, pojawił się poważny problem. Po dokładnej analizie aktualnego stanu prawnego i wzięcie pod uwagę wszelkich wariantów realizacji budowy, zgodnie z obowiązującym planem, stwierdzono, że realizacja tej budowy, na podstawie prawa budowlanego, mogłaby się przeciągnąć w czasie przez następne kilka lat lub też nie doszłaby do skutku. Mogłoby to być podyktowane m.in. brakiem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego czy wszelkimi uwarunkowaniami środowiskowymi.

Ostatnie 3 lata minęły pod znakiem zawieszenia inwestycji, nie tylko z powodu kłopotów z dokumentacją, lecz także protestów władz i mieszkańców gminy Zdzieszowice. Ci drudzy byli zdania, że radar nie wpasuje się w urokliwy krajobraz Góry Św. Anny i go oszpeci. Pieniądze z budowy radaru powinni być natomiast przekazane np. na rowy melioracyjne, które bardziej zagrażają ludności niż burze.

Mieszkańcy zgłaszali też, że krążą pogłoski iż radar ma być wykorzystywany przez wojsko i emitować promieniowanie mikrofalowe, takie same, jakie używane jest do podgrzewania potraw w popularnych kuchenkach mikrofalowych, z jedną poważną różnicą, że moc jego będzie znacznie większa.


Projekt i wizualizacja radaru meteo w rejonie Góry Św. Anny. Architekt: Joanna Wojakowska.

Kilka tygodni temu nastąpił długo oczekiwany przełom w sprawie. Jak poinformował Opolski Urząd Wojewódzki, wojewoda wraz z dyrekcją Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW-PIB), podjął decyzję o zmianie specustawy o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych, w zakresie dopisania do budowli hydrotechnicznej radaru meteorologicznego oraz dopisania dodatkowego inwestora, IMGW-PIB.

Dokument został już zaakceptowany przez prezydenta RP, a to daje zielone światło na budowę radaru na Opolszczyźnie. Jak twierdzi wojewoda, udało się to dzięki ogromnej pomocy posłów PiS, na czele z poseł Katarzyną Czocharą. Po zatwierdzeniu na poziomie parlamentarnym, ustawa trafiła do kancelarii prezydenta Andrzeja Dudy, który 6 lipca ustawę podpisał.

Gest ten otwiera możliwości podjęcia dalszych działań inwestycyjnych, których początek jest planowany na wczesną jesień. Kiedy radar zacznie pracę operacyjną? Jest szansa, że w 2019 roku, być może podczas sezonu burzowego.

Radar ma być atrakcją turystyczną

W dokumentacji przetargowej można znaleźć informację, że na wieży radarowej znajdzie się taras widokowy dla turystów. Czy każdy zainteresowany będzie mógł zobaczyć radar z bliska i rozejrzeć się po tej pięknej okolicy? Zgodnie z tym, co zostało zawarte w zawiadomieniu: "Dostęp do tarasu widokowego będą miały wycieczki zorganizowane, oprowadzane przez pracownika parku Krajobrazowego Góra św. Anny".

>> Zobacz radary meteo w Polsce na mapie satelitarnej

Wokół działki powstaną strefy edukacyjne, dzięki którym turyści będą mogli zapoznać się z tym czym jest radar, do czego służy i dlaczego jest tak ważny dla meteorologów. Wykonawca będzie także odpowiedzialny za budowę budynku wielofunkcyjnego, dostarczenie radaru, przeprowadzenie jego testów, dostarczenie oprogramowania do użytkowania radaru, zintegrowanie go z istniejącą już siecią radarów POLRAD i radarami wojskowymi.


W tym miejscu stanie opolski radar meteorologiczny.

Radar meteorologiczny umożliwi synoptykom stawianie bardziej precyzyjnych prognoz meteorologicznych i hydrologicznych w czasie normalnych warunków pogodowych jak i podczas ekstremalnych zjawisk atmosferycznych. Dodatkowo bardziej precyzyjna prognoza pogody pozwoli na wcześniejsze zaalarmowanie odpowiednich służb kryzysowych, a co za tym idzie na lepszą ochronę ludzi i ich mienia.

Sam radar to jednak nie wszystko. Konieczne jest usprawnienie systemu przekazywania i wymiany informacji między służbami pogodowymi a społeczeństwem. Co z tego, że radar wskaże miejsce powstania groźnego zjawiska, jeśli ostrzeżenie przed tym utknie gdzieś w faksie w urzędzie miasta, bo akurat będzie niedziela.

Czy jest się czego obawiać?

Mieszkańcy okolicznych terenów obawiają się "napromieniowania". Eksperci tłumaczą że to bzdury, ponieważ zgodnie z umową przetargową, radar musi spełniać rygorystyczne normy zdrowotne. Takie same urządzenia montowane są nie tylko w Polsce, lecz również we wszystkich innych krajach na świecie, gdzie służby pogodowe monitorują gwałtowne zjawiska atmosferyczne.

Radar wysyła wiązkę promieniowania elektromagnetycznego poziomo względem czaszy. Jako, że czasza radaru umieszczona zostanie na betonowej konstrukcji o wysokości 35 metrów, to promieniowanie rozchodzić się będzie powyżej wszelkich zabudowań (domów i bazyliki), wysoko nad głowami mieszkańców.

W dodatku najbardziej niebezpieczna wiązka promieniowania, występować będzie maksymalnie do 205 metrów od czaszy radaru i nie będzie sięgać zabudowań. Dla porównania najbliższe domy znajdują się od 300 do 500 metrów od radaru, a autostrada A4 około 250 metrów.


W tym miejscu radar meteo będzie widoczny z autostrady A4.

We wszystkich miejscach, gdzie stale przebywają ludzie, promieniowanie będzie znikome, niemierzalne żadnymi standardowymi przyrządami. Eksperci przebadali obszar i wiosną wydali pozytywną opinię środowiskową, zgodną z rozporządzeniami Unii Europejskiej i Światowej Organizacji Zdrowia.

Należy też podkreślić, że w budynku wieży radarowej będzie stale pracować załoga obsługująca urządzenie. Wszyscy oni są specjalistami z zakresu meteorologii radarowej i nie mają żadnych wątpliwości, że przebywanie tuż po czaszą radaru, w żadnym wypadku im nie zaszkodzi.

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW), zleceniodawca projektu, zapowiada, że przed uruchomieniem radaru zostaną przeprowadzone dodatkowe badania, które wykażą czy promieniowanie będzie szkodliwe dla ludności i trzeba będzie "dostroić" urządzenie, czy też nie.

Jednak mieszkańcy zapowiedzieli, że z protestu się nie wycofają, bo zapewnienia ekspertów z IMGW są dla nich niewystarczające. Zagrozili też, że jeśli budowa radaru dojdzie do skutku, to wyemigrują, a piękna okolica zostanie wyludniona nie tylko z mieszkańców, ale też z turystów. Czy grupka mieszkańców powinna blokować tak istotną inwestycję, która chronić będzie miliony mieszkańców Śląska?

Źródło: TwojaPogoda.pl / Opolski Urząd Wojewódzki.

autopromocja

Pozostałe wiadomości

miniatura

Pogoda na żywo: Najnowsze wieści przez całą dobę

18 października 2017, 00:00

Przez całą dobę, na żywo, monitorujemy to, co dzieje się w pogodzie w Polsce i na całym świecie. Jeśli w Waszej okolicy zdarzyło się coś ciekawego, czym chcecie się podzielić z innymi, to wysyłajcie do nas zdjęcia, filmiki i informacje. Z nami będziecie na bieżąco!

miniatura

26 stopni w cieniu. Tylko krok do rekordu ciepła dla października

17 października 2017, 08:02

Na babie lato w takim wydaniu czekaliśmy z utęsknieniem. Termometry niemal w całym kraju pokazały powyżej 20 stopni, a miejscami nawet do 26 stopni, i to przy błękitnym, wolnym od chmur niebie. Tylko krok dzieli nas od rekordu ciepła. Jak długo utrzyma się taka aura?

miniatura

Ophelia najbardziej ekstremalnym żywiołem w Irlandii od 56 lat

17 października 2017, 07:21

Na Wyspach Brytyjskich rozpoczęło się wielkie sprzątanie po ex-huraganie Ophelia, który okazał się w Irlandii najbardziej ekstremalnym zjawiskiem pogodowym od 56 lat. Najwięcej zniszczeń poczyniły huraganowe podmuchy wiatru. Niestety, zginęły 3 osoby.

miniatura

Ophelia przechodzi nad Wyspami Brytyjskimi. Zginęły 3 osoby

16 października 2017, 18:55

Jeszcze nigdy we wschodniej części Atlantyku nie był tak potężnego huraganu. Ophelia pobiła rekord i przechodzi teraz nad Wyspami Brytyjskimi przynosząc tam ulewy i wichury, a na morzu potężny sztorm. W Irlandii, gdzie wiatr osiągnął 191 km/h, zginęły 3 osoby.

miniatura

Prognoza 16-dniowa: Co w pogodzie do końca października?

15 października 2017, 13:11

Przed nami druga połowa października. Co nam przyniesie w pogodzie? Czy będzie ciepło i słonecznie, jak przystało na złotą polską jesień? A może aura będzie kaprysić i przyniesie ponure, mokre, wietrzne i zimne dni? Sprawdźmy prognozę 16-dniową.

Komentarze

Dodaj komentarz

Marek D | 2017-08-23, 16:18

Banda durni

a jak przychodzi kataklizm to chcą odszkodowań!...

jasiek | 2017-08-23, 09:38

Cos na temat demokracji

Tak zwana demokracja vel "dupokracja" mnie wkurza, czasami wole już komunę, bo "dupokracja" hamuje na każdym kroku rozwój. Drogi, zbiorniki retencyjne itp.- do wyboru i koloru.. Za komuny, jakby jakiś "zielony popapraniec lub "zwyczajny mieszkaniec" zaczął protestować przeciw takim budowlom w imię niby ochrony przyrody, to pewni smutni panowie w stalowych mundurach kilka razy poczęstowaliby go gumową pałą a jakby jeszcze podskakiwałby, to w ramach bonusa dostałby zimny prysznic na goły tyłek. A tak, kuźwa mamy zastój we wielu kwestiach gospodarczych.

Mieszkaniec | 2017-08-23, 07:44

Oby nie był tylko dla profesorów

Kiedy zwykli Polacy dostaną porządne ostrzeżenia o zagrożeniach na poziomie lokalnym? Niby mamy radary ale dostęp do ich danych mamy ograniczony, do tego opóźniony i na niskim poziomie. Brać przykład z Europy jak to się robi.

Marta | 2017-08-23, 10:09

Odp: Oby nie był tylko dla profesorów

W Austrii mają radary dla wszystkich i co... kilka dni temu nawałnica zabiła tam 2 osoby, a zraniła 50. Podobnie jak u nas, też w środku lasu na koncercie. Także żaden system ostrzeżeń nie sprawdzi się w 100 procentach. Trzeba jeszcze mieć głowę na karku i samemu się strzec.

jemio | 2017-08-21, 10:43

ludzie a nauka

Protesty,to zmora demokracji,ponieważ cele grup,stawiane są ponad dobrem ogółu. Nauka,która jest twórcą dobrobytu krajów demokratycznych,jest kontestowana,przez tych ,którzy z niej korzystają. Gdy tel.komórkowy grzeje im osobisty mózg 1000 razy skuteczniej,to ok. bo to wybór jednostki. Gdyby natomiast dotyczyło by to poświęcenia dla dobra ogółu-protestujemy. Tym samym,jako obywatel wolny w wyrażaniu opini-protestem,protestuję przeciwko protestom lokalnym.

Jacek | 2017-08-22, 19:29

Budowa radaru.

Budowa radaru powinna być zrealizowana w pierwszej kolejności w Polsce północno- wschodniej ! Na Śląsku jest wystarczająco dużo radarów... a '' białą plamą '' nie jest Śląsk a tylko i wyłącznie Mazury i Suwalszczyzna ! Mieszkańcy Mazur i turyści wypoczywający na jeziorami też chcą mieć dokładne dane z przesuwających się opadów a na chwilę obecną są bardzo , bardzo mało precyzyjne a nad Suwalszczyzną wręcz niewidoczne :(